• DOLAR3,50360.23
  • EURO4,1255-0.16
  • ALTIN144,710-0.35
  • BIST108.6590.04

Propaganda Nedir? Savaşlarda Nasıl Kullanılmıştır ?

Propaganda Nedir? Savaşlarda Nasıl Kullanılmıştır ?

Belli çıkarları olan bireylerin ya da grupların başkalarının kanılarını ve davranışlarını etkilemek amacıyla önceden tasarlanmış ikna ve telkin taleplerini kullanarak yaptıkları eylemdir.

Haber güncelleme tarihi 19.05.2017 10:17

Propagandanın cephanesi söz ve kelimelerdir. Goethe'nin ifade ettiği gibi: “En güçlü silah, zamanı gelmiş fikirdir.” Propaganda yöntemi, gelişi güzel sarf edilen sözler değildir. Üzerinde çok uzun düşünülmüş, zaman ve zemini iyi hesaplanmış, şekil ve ölçüsü doğru belirlenmiş ve hedef kitlesi tayin edilmiş bir faaliyetler bütünüdür. Her bir adım bir öncekinin devamı ve bir sonrakinin başlangıcıdır.

Propaganda Gücünün Keşfi

Propaganda, sıcak savaş kadar tehlikeli olabilmektedir çünkü sıcak savaşta insan bedensel zarara uğrarken; propagandanın yaptığı psikolojik saldırıda alabileceği ruhsal darbelerle uzun süre etki altında kalabilmektedir.  

propaganda.jpg

 Propagandaların amacı; silahlı kuvvetlerin manevi gücünü yüksek tutmak, düşmanın moralini bozmak, kendi kamuoyunun tarafsızlarını kazanmaya çalışmak şeklinde sıralanabilir.

Tarihsel Süreçlerde Propagandanın Savaşlarda Kullanımı

İlk olarak 17.yy'da Katolik kilisesinin görüşlerini kurumsallaştırarak dünyaya yayma girişiminde etkili olmuştur. 

Katolik kilisesinin iman ve inancını barışçı yollardan yaymak için yeni, örgütlü ve sürekli bir kuruluşun oluşturulması amacıyla 'Sacra Congregatio de Propaganda Fide' kuruldu. Bu kuruluş Roma Katolik Kilisesinin resmi bir organı oldu ve Katolik Kilisesinin inanç ve imanını yeni dünyaya yaymak, aynı zamanda eski dünyada da Roma Kilisesinin din anlayışını pekiştirmek ve yeniden güçlendirmekle görevlendirildi.

centenario-de-propaganda-fide.jpg

İlk önceleri sadece askeri bir zafer kazanmak amacı ile kullanılmamış olan propaganda faaliyetleri daha sonraları toplu halde yaşayan insanların siyasi, dini faaliyetleri de söz konusudur. Siyasi fikir, düşünce ve kanaatler, dini inançlar ve bu inançtan doğan mezhep ayrılıkları zaman zaman insanları birbirine düşman etmiştir.

Martin Lüther’in, Protestanlığı yeni bir Hristiyan mezhebi olarak ortaya atması ile kendini gösteren Din Propagandası ve propagandistlerden sonra, siyasi fikir ve düşüncelerin ideoloji haline gelmesi ile de Siyasi Propaganda faaliyetleri başlamış oldu. 

Siyasi Propaganda

Siyasi propaganda faaliyetlerinin gerçek anlamı ile ilk olarak 1789 Fransız ihtilali döneminde başlayarak Fransa’nın Alsas şehrinde kurulmuş bulunan bir ihtilal örgütünün kendine isim olarak Propaganda kelimesini vermesi ile başladığı değerlendirilmektedir. Modern anlamdaki terminolojide propaganda, Fransız Devrimi ile başlayarak şehirleşme, iletişim araçlarının gelişmesi, propagandanın etkinliğini ve geniş kitlelere ulaşmasını sağlamıştır.

Lenin Tipi Propaganda Modeli

Lenin Rus ordusunun milyonlarca köylü ve askerinin iki temel isteğini iki parolada birleştirmiştir: Toprak ve Barış.

lenin-propaganda-003.jpg

Lenin tipi propagandanın ayırt edici özelliği, yapılan propagandanın gerçekliği ve doğruluğudur.“ Toprak ve Barış” sadece bir parola değil, aynı zamanda kitleleri savaşı ve yoksulluğu yok etmeye çağıran, onlara politik hedef gösteren bir silahtır.

Hitler Tipi Propaganda Modeli

Nazi propagandasının işlevi yoldan döndürmek değildir. Onun görevi daha çok takipçiler toplamak ve onları hizaya sokmaktır.

 propaganda-hitler-002.jpg
Nazi dönemiminin Propaganda Bakanı Goebbels: ''Görevimiz düşünceleri basite indirgeyip, ilkel kalıplara dökerek, siyasal ve ekonomik yaşamın karmaşık sürecini en yalın terimlerle sunup sokağa taşıyarak ve bunları küçük adamın kafasına yerleştirerek bireyin çevresini değiştirmek amacıyla insanın faaliyet gösterdiği her alana girmektir.'' demiştir

propaganda-goebbels-002.jpg
HitlerKavgam” kitabında kullanmasını bilenlerin elinde radyonun korkunç bir silah olacağını belirtmiştir. 
1933’te seçimler Nazilerin başarısıyla sonuçlanınca Goebbels radyolarda büyük bir tasfiye hareketine girişti, kendilerine karşı olanlar işten çıkartıldı, bazıları da toplama kamplarına gönderildi. Programlar yeniden düzenlendi, hükümetin çalışmalarını yansıtan yayınlara öncelik verildi, askeri marşların yanı sıra “saf kan” Alman bestecilerin yapıtları ağırlık kazandı. Alman ırkının üstünlüğünü belirten konuşmaların yayınına başlandı. Radyolarda her program başı “tek halk, tek devlet, tek başkan” sloganı yayınlanıyordu.Büyük savaş, propagandanın gücünü kanıtlamıştır

I.Dünya Savaşı

1914-1918 yılları arasında savaş propaganda posterlerinin Avrupa’da altın çağını yaşadığı Birinci Dünya Savaşı, devletlerin savaş sırasındaki ihtiyaçlarını karşılamak için ilk defa büyük kampanyalar düzenledikleri savaştır. 

propaganda-1.dunya-savasi-001.jpg
Televizyon, radyo gibi medya araçlarının yaygın olmadığı dönemde poster, en önemli propaganda aracıydı. Birinci Dünya Savaşı, kullanılan posterlerle o kadar özdeşleşmiştir ki, 1. Dünya Savaşı “Poster Savaşı” olarak da adlandırılmıştır.

Posterler; nefret ve düşmanlıkları en iyi ifade edebilen kaynaklar arasındaydılar. 1. Dünya Savaşı’nın büyüklüğü ve süresi, devletler için ekonomik açıdan felaketlerle sonuçlandı. Başta Almanya olmak üzere, ABD ve Avusturya-Macaristan imparatorluğu, savaş giderlerinin yarıdan fazlasını borçlanarak karşıladılar. 

propaganda-poster-006.jpg
Propaganda posterleri bu borçlanmada önemli bir işlev gördü. Devletler, posterler yoluyla büyük kuruluşlardan ve halktan borç para aldılar. Birinci Dünya Savaşı’nda yapılan propaganda posterlerinin çoğu bu amaç için yapılmıştır

İspanya İç Savaşı 

İspanya İç Savaş posterleri 1936-1939 yılları arasındaki iç savaşın tüm şiddetini yansıttılar. Posterlerde cumhuriyetçiler, diktatör yanlıları, kapitalistler, komünistler, Bolşevikler propaganda posterlerinde yerlerini almışlardı.

Bu ideolojiler kendilerini savaş posterleri yoluyla kitlelere anlatma yolunu seçtiler. Dünyaca ünlü ressam Picasso’nun da bulunduğu ispanyol sanatçılar hem de anlatım hem de görsellik bakımından 1930’lu yıllarda dünyanın en iyi posterlerini yaptılar.

propaganda-savasi-picasso-ispanya-ic-savas.jpg
Birinci ve 2. Dünya Savaşı’nda Rus ve Sovyet posterleri insanlara kendilerini vatan için feda etmeye çağırdı. Savaş propaganda posterleri, sadakat gibi ulusal duyguları harekete geçirmek, vatan için fedakârlık, gurur, öfke, nefret, düşmandan öç alma gibi duyguları halka aşılama amacı güdüyorlardı. Dünya savaşlarında Rus kadını ülkeyi temsil eden “Ana” imajıyla betimlenmiştir.

Sovyet posterlerinde en sık kullanılan slogan ise “Anavatan çocuklarını savaşa çağırıyor” çağrısıdır.

propagandasavasi-001.jpg

Çeşitli kurumlar tarafından yapılan posterlerde işçiler ve askerlerin resimleri beraber verilmekteydi. Bu mesajlarla cephede savaşmak kadar ülkede çalışmanın da savaşı kazanmada önemli olduğu vurgusuna yer veriliyordu. Bunlara ek olarak Amerikan hükümeti “Özgürlük Fonu” adı altında posterler yapıp, savaşta para kazanıyordu

İngiltere, propaganda posterlerini etkili kullanmak açısından en başarılı devletti. 1928 yılında Britanya genel posta ofisi, okullara posterler göndermiştir öğretmenlere posterleri nasıl kullanacaklarını anlatan bir kılavuz da gönderilmiştir. İngiltere “Gönüllü Asker toplama kampanyası” için beş sorudan oluşan bir gazete ilanı vermiştir. Daha sonra bu ilan 100 bin adet poster olarak basılmıştır. Bu posterdeki sorular şu şekildeydi:

propaganda-1.dunya-savasi-004.jpg

Askere katılmayan erkeklere 5 soru 
1. Eğer 19 ile 38 yaş arasındaysan bugün yaptığın işlerden mutluluk duyuyor musun? 
2. Caddede yürüdüğünde üniformalı askerleri gördüğünde kendini mutlu hissediyor musun? 
3. Gelecekte insanlar sana gelip nerede savaştın dediğinde ne diyeceksin? 
4. Çocuğun büyüyüp sana baba sen neden askere gitmedin dediğinde ne diyeceksin? 
5. Eğer bütün erkekler senin gibi evde oturursa imparatorluğun hali ne olacak? 
Kral ve ülken sana ihtiyaç duyuyor. 
ORDUYA KATIL –BUGÜN 
En yakın asker toplama kampından adresi alabilirsin. 
Tanrı Kralı Korusun.

İngiliz Propaganda posterlerindeGerçek bir kadın kocasından vazgeçer”, sloganıyla kadınlardan eşlerini savaşlara göndermeleri isteniyordu.

propaganda-1.dunya-savasi-003.jpg

''Kadınlar! Evinizin güvenliği için savaşta fedakârlık yapmak zorundasınız” gibi sloganlar da kullanılmıştı.

propaganda-006.jpg

NeOldu.com / Özel Haber

İLGİLİ HABERLER
  • Yorumlar 0
  • Facebook Yorumları 0
    UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
    Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
    Bu habere henüz yorum eklenmemiştir.
BENZER HABERLER
Tüm Hakları Saklıdır © 2015 NeOldu.com
Burada yer alan yazılı ve görsel içerik, izinsiz olarak,
kısmen ya da tamamen kopyalanamaz başka yerde kullanılamaz.