Ön Çapraz Bağ Yırtılması Nedir ve Nasıl Tedavi Edilir?

Ön Çapraz Bağ Yırtılması Nedir ve Nasıl Tedavi Edilir?
07.04.201612:59

Sporcularda yaygın olarak görülen sağlık sorunlarından biri olan ön çapraz bağ yırtılmasının belirtileri, nedenleri ve tedavisine dair tüm detayları bu içeriğimizde sizler için bir araya getirdik.

Haber güncelleme tarihi 02.12.2020 17:49

Ön Çapraz Bağ Yırtılması Nedir?

on-capraz-bag-yirtilmasi-.jpgEn sık karşılaşılan diz yaralanmalarından biri olan ön çapraz bağ yırtılması, genellikle sporcularda karşılaşılan bir durumdur. Ön çapraz bağ, diz ekleminde bulunan femur ve tibia kemiklerini birbirine bağlamakla görevli yapıdır. Ön çapraz bağlar, dizin normal işlevini görmesi açısından oldukça önemlidir. Dizin ortasında bulunan ön çapraz bağ, dizin anormal şekilde öne doğru kaymasını engeller.

ABD’de yapılan bir araştırma sonucuna göre yılda yaklaşık olarak 250.000 ön çapraz bağ yırtılması meydana geldiği belirtilmektedir. Ön çapraz bağ yırtılmalarının yaklaşık %70’inin hem profesyonel hem de hobi amaçlı yapılan spor aktiviteleri sırasında meydana geldiği belirtilmektedir. Her yaş grubundan spor yapan insan sayısının artmasına bağlı olarak ön çapraz bağ yırtılması da artış göstermektedir.

Ön çapraz bağ yırtılması genellikle 20-30 yaş aralığında görülen bir problemdir. Ancak bazı kişiler ön çapraz bağ yaralanmasına karşı daha çok yatkınlık gösterirler. Buna bağlı olarak kadın sporcuların erkek sporculara kıyasla daha çok risk taşıdığını söyleyebiliriz. Kadın sporcularda ön çapraz bağ yırtılması riski yaklaşık olarak 4-8 kat daha fazladır. Ayrıca çapraz bağın yapışık olduğu alanda anatomik darlık olması, spor yapılan zeminin bozuk olması ve eklem laksitesi gibi durumlar, ön çapraz bağ yırtılması için risk oluşturmaktadır.


Ön Çapraz Bağ Yırtılması Neden Olur?

on-capraz-bag-yirtilmasi--004.jpg

Basketbolcularda ve futbolcularda sıkça görülen ön çapraz bağ yaralanması, koşarken ani yön değiştirmek için yavaşlama sonrasında meydana gelir. Futbolcularda yaygın olarak görülmesinin bir diğer nedeni ise çivili futbol ayakkabılarının zemine saplanması sonrasında ani dönme hareketi yapılmasıdır. Ayak sabitken gövde diz üzerinde dönmeye zorlanırsa ön çapraz bağlarda yırtılma meydana gelir. Bu nedenle futbolcular ve basketbolcular başlıca risk grubunda yer alır. Koşarken ani dönme hareketinin yanı sıra dize aşırı yüklenilmesi durumunda da ön çapraz bağ yırtılması meydana gelebilir. Sıçrama sonrasında diz üzerine kontrolsüz yüklenme bunun bir örneğidir. Bu tip durumlarda ön çapraz bağ yırtılmasına menisküs yırtılması da eşlik edebilir.

Ön çapraz bağ yırtılması nedenlerini kısaca sıralayalım;

  • Ani durma
  • Koşarken düşme
  • Dizin hızlı dönmesi
  • Sıçrama sırasında dize kontrolsüz yüklenme
  • Yanlış pozisyonda yüksekten atlama
  • Futbol ve basketbol gibi sporlarda başkasıyla direk çarpışma
  • Dize gelen doğrudan darbeler
  • Trafik kazaları

Ön Çapraz Bağ Yırtılması Belirtileri Nelerdir?

on-capraz-bag-yirtilmasi--005.jpg

Ön çapraz bağ yırtılması durumunda dizden bir patlama veya kopma sesi gelebilir. Yırtılma esnasında diz adeta yerinden çıkar gibi olur. Daha sonra ise ani şişme meydana gelir. Şişme 24 saat içinde gelişir. Şişliğin yanı sıra hissedilen ağrı, hareket kısıtlılığına neden olur ve hasta topallamaya başlar.

Birkaç gün veya birkaç hafta içinde dizdeki ağrı ve şişlik azalır. Ağrı ve şişliğin azalmasıyla birlikte dizde meydana gelen hareket kısıtlılığı ortadan kalkar ve topallama kaybolur. Ancak bu durum dizin iyileştiğini göstermez. Ani dönüş, ani yavaşlama veya merdiven inip çıkma gibi durumlarda dizde boşluk veya güvensizlik hissi ortaya çıkar.

  • Dizde şişlik ve ağrı
  • Tam hareket kaybı
  • Diz eklemde hassasiyet
  • Yürürken hissedilen rahatsızlık ve güvensizlik

Ön Çapraz Bağ Yırtılması Teşhisi Nasıl Konur?

on-capraz-bag-yirtilmasi--006.jpg

Ön çapraz bağ yırtılmalarında travma hikayesi oldukça önemlidir. Sadece bu hikaye ile bile ön çapraz bağ yırtılması tanısı %90 üzerinde bir oranla konabilir. Travma hikayesinin yanı sıra bir diğer önemli unsur ise fizik muayenedir. Akut ön çapraz bağ yaralanmalarında ağrı ve şişlik nedeniyle fizik muayenenin gerçekleştirilmesi zor olabilir. Bu tip durumlarda 10 gün içinde ikinci bir muayene yapılarak kesin tanı konulur. Ayrıca MR ve röntgen tetkikleri istenerek tanı kesinleştirilir.


Ön Çapraz Bağ Yırtılması Tedavisi Nasıldır?

on-capraz-bag-yirtilmasi--007.jpg

Ön çapraz bağ yırtılması vakalarında uygulanacak tedavide hastanın yaşı, aktivite düzeyi ve mesleği belirleyici bir rol oynar. Genç ve spor ile uğraşan kişilere ameliyat önerilirken; orta yaş ve üzerindeki aktif yaşam tarzına sahip olmayan kişilerde ameliyatsız bir tedavi yöntemi uygulanabilir. Tam kat ön çapraz bağ yırtılmalarında ameliyatsız bir iyileşme sağlanamaz. Hastanın yaşı ileri ise dizlik ve değnek ile akut dönemde dizini koruyabilir. Dizdeki şişliğin geçmesi durumunda diz kaslarını güçlendirici egzersizler verilir. Ameliyata engel durumu olanlar, dizinde kireçlenme olanlar ve düşük aktiviteli yaşam biçimine sahip olan kişilerde ameliyatsız tedavi yöntemleri tercih edilir. Bu tip durumlarda istirahat, buz tatbiki, dizlik ve anti-emflamatuvar ilaç kullanımı önerilir.

on-capraz-bag-yirtilmasi--003.jpg

Kısacası hastanın yaşam tarzına ve aktivite düzeyine bakılarak bir tedavi yöntemi uygulanır. 12-40 yaş aralığındaki bireylerin aktif bir yaşam biçimine sahip olmaları nedeniyle cerrahi müdahale uygun görülürken 40-60 yaş aralığında bireylerde ameliyatsız tedavi yöntemleri uygulanabilir. Gelişen tıp ile birlikte ameliyat genellikle artroskopik teknikle kapalı olarak yapılmaktadır. Bu yöntem açık ameliyatlara kıyasla daha kısa sürede iyileşme sağlayan ve hastanın hastanede kalış süresini kısaltan bir tekniktir. 

UYARI !

İçeriğimizde yer alan yazılı ve görsel içerikler farklı kaynaklardan derlenerek oluşturulmuş, öneri ve bilgilendirme yazısıdır. Kesin teşhis ve tedavi niteliği taşımamaktadır. 

NeOldu.com

BU İÇERİĞE EMOJİYLE TEPKİ VER!
384
141
129
516
25
43
43
👏
👎
😍
😥
😱
😂
😡
  • Yorumlar 1
  • Facebook Yorumları 0
    UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış yorumlar onaylanmamaktadır.
İLGİLİ HABERLER
Tüm Hakları Saklıdır © 2015 - 2021 NeOldu.com
Burada yer alan yazılı ve görsel içerik, izinsiz olarak,
kısmen ya da tamamen kopyalanamaz başka yerde kullanılamaz.