Ortadoğu'da Sünni- Şii Savaşı Çıkar mı?

Ortadoğu'da Sünni- Şii Savaşı Çıkar mı?
24.03.201613:55

Asırlardır Ortadoğu'da devam eden mezhep savaşları bu toprakların adeta kaderi olmuştur. Dinlerin doğduğu ve yayıldığı bu topraklarda sonradan ortaya çıkan mezhepler, Ortadoğu'da ortaya çıkan savaşların en hassas noktası olmuştur.

Haber güncelleme tarihi 08.08.2017 09:50

Ortadoğu toprakları dinlerin doğduğu, mezheplere ayrıştığı kutsal topraklardır. İslamiyetin bir güneş gibi parladığı Mekke ve Medine, Ortadoğu olarak adlandırdığımız bu coğrafya içerisinde yer alır. Dört büyük dinin doğduğu topraklarda asırlardan beri din ve mezhep farklılıklarından dolayı savaşlar yaşanmaktadır. Son günlerde Şii mezhebinden olan İran ve Sunni Mezhebine Mensup olan Suudi Arabistan arasındaki çatışmalar, bu topraklar üzerinde mezhep savaşlarının ortaya çıkacağı şeklinde soruları akıllara getirdi.

 

Ortadoğu'da Mezheplerin Dağılışı Nasıldır?

Ortadoğu'daki ülkelerin birbirlerine karşı tutumunu dinlerden ve mezheplerden yola çıkarak anlayabiliriz. Bu iç çatışmalarda çözüm arayışına gidebilmek için Ortadoğu'daki mezhepleri dikkate alarak analiz yaparsak daha sağlıklı sonuçlar almış oluruz. Ortadoğu'da bulunan devletlerin mezhep savaşları;

ortadogu1-001.jpg

- İran: %90’a yakın bir kısmı Şii Müslüman (% 50’den fazlası Şii Fars, %22’den fazlası Şii inançlı Azerilerden oluşur.) %8’i ise Sunni ve %2'si de diğer dinlerden oluşmaktadır.

 

- Suudi Arabistan: %85’i Sunni Müslüman ( Selefi, Vehhabi, Hanbeli, Şafi ve Malikilerdeb oluşur) %15’i ise Şii Müslümandır.

 

- Arap Emirlikleri: %80'i Sünni Müslüman, %16'sı Şii Müslüman, %4'u Hindu ve Hıristiyan.

 

- Suriye: %74'ü Sünni Müslüman, %12'si Nusayri (Şiiliğin bir kolu) %10'u Hristiyan, %3'ü ise Durzi’dir.

 

- İsrail: %76'sı Musevi, %16'sı Müslüman

 

- Irak: %60'ı Şii Müslümanlar, %30'u Sunni Müslümanlar, %3'ü Hıristiyanlardan oluşur.

 

- Yemen: %55'i Sunni Müslüman (Geneli Şafi mezhebindedir.) %45'i Zeydi’dir.

 

- Ürdün: %95'i Sunni Müslüman, %5'i Hıristiyan.

 

- Lübnan: %60'ı Şii Müslüman, %40'ı Sunni Müslüman.

 

- Bahreyn: %55'i Şii Müslüman, %45’i Sunni Müslüman’dır.

 

- Katar: %78'i Sunni’dir.

 

- Kuveyt: %60'i Sunni, %25'i Şii’dir.

 

Yukarıdaki dini yapılanmayı incelediğimiz zaman bu coğrafyanın %56’ı Sunni Müslüman, %24’i Şii'lerden oluşmaktadır.

 

Suudi Arabistan ve İran Arasında Neler Yaşanıyor?

sunni-sii-001.jpg

Suddi Arabistan’ın Şii din adamı Şeyh Nemr'in idam edilmesinden sonra Riyad ile Tahran arasında savaşın sinyalleri verildi. İran’da Suudi Arabistan karşıtı gösteriler yapıldı ve Suudi Büyükelçiliği ateşe verildi. Sunni kökenli olan Suudi Arabistan, Kuveyt, Katar Bahreyn ve Sudan, İran ile ilişkilerini dondurdu. Birleşik Arap Emirlikleri ise İran ile ilişkilerinin seviyesini düşürdü. Türkiye de bu durumda Suudi Arabistan yanında yer aldığını belirtti.

Ortadoğu toprakları Irak ve Suriye toprakları, bugün şiddetli bir mezhep savaşına tanıklık ediyor. Riyad ve Tahran arasındaki bu gerilimin büyümesi halinde Ortadoğu topraklarında olası büyük mezhep savaşlarının sinyali verilmeye başlandı.

 

Ortadoğu'da Sünni ve Şii Çatışmaları Savaşa Dönüşür mü?

sunni-sii1.jpg

Ortadoğu'da Suudi Arabistan ve İran arasındaki mezhepsel farklılıklardan dolayı ortaya çıkan sorunlar, bu iki ülke arasında her an bir savaşa neden olabilir. Bunun yanı sıra Suudi Arabistan' ile Yemen arasında 2015 yılında patlak veren savaşta İran'ın Şii asıllı yöneticilerin başında olduğu Yemen'i altan alta desteklemesi bir çıkmaza girildiğini göstermiştir. Ortadoğu coğrafyasında Şii ve Sunni devletler arasındaki bu kutuplaşma büyük mezhep savaşlarının çıkacağının habercisidir. Özellikle Arap Baharı sonrasında Arap Devletleri arasında ortaya çıkan mezhep savaşlarının zemini hazırlanmış oldu.

 

Sunni - Şii Çatışmasının Tarihsel Arka Planı

sunnisii.jpg

İran’da 1979 yılında yaşanılan devrim sonrasında İran- Suudi Arabistan siyasi gerilim derinleşti. Şii isyan hareketlerinin bölgeye yayılabileceği endişesi; Suudi Arabistan, Kuveyt, Bahreyn, Birleşik Arap Emirlikleri ve Umman arasında Körfez Ülkeleri adı altında İşbirliği konseyinin kurulmasına neden oldu.

Suudi Arabistan, 1980-88 arasında yaşanılan İran- Irak Savaşı'nda Saddam Hüseyin’e destek verdi. 1980’lerde Şiilerin oluşturduğu Hicaz Hizbullah bölge ülkelerinde birden çok saldırılar gerçekleşti. Şii milisler 1981 yılında Bahreyn’de darbe girişiminde bulundu. Bu Şii ve Sunilerin arasındaki ayrılıkları daha da artırdı. 1987’de Mekke’de Hac sırasında Suudi güvenlik güçleriyle Şiiler arasında yaşanılan çatışmalarda yüzlerce Şii hayatını kaybetti. Bu yaşanılan olay, gerilimi tırmandırdı ve 1988-91 yılları arasında iki ülke arasındaki ilişkiler donduruldu.

İkinci Körfez Savaşı (2003) sonrasında İran’ın Irak’ta kurulan Şii ağırlıklı hükümetler üzerindeki etkisi daha da arttı. Arap Baharı ile birlikte Şiilerin yoğunlukta yaşadığı Bahareyn’de çıkan isyanlar, Suudi Arabistan askerlerinin desteği ile bastırıldı. Suriye İç Savaşında İran Esed yönetimini desteklerken; Suudi Arabistan ise silahlı İslam Selefi gruplarını destekledi. Böylelikle iki ülke arasında vekalet adı verdiğimiz savaş başlamış oldu.

Kral Selman Bin Abdulaziz’in 2015’de iktidara gelmesinden sonra İran’a karşı politikalar daha da yoğunlaştı. Şii Husilerin İsyanı sonucu Yemen Cumhurbaşkanı Mansur al Hadi Suudi Arabistan’a sığındı. Bu durum karşısında Suudi hava kuvvetleri Husiler üzerine hava taarruzları düzenledi. Husi İsyanının İran tarafından desteklendiği öne sürüldü. İki ülke arasındaki gerilimler daha da arttı. Bu sefer de iki ülke arasındaki vekalet savaşı Yemen’e de sıçramış oldu.

 

Ortadoğu'da Mezhep Savaşı Riski

sunni-sii3.jpg

Ortadoğu’da artan gerilimler Şii- Sunni çatışması riskini her geçen gün daha da tırmandırıyor. Şii – Sünni çatışmasını, yakın tarihte yaşanılanlar şeklinde sizlere sunduk. Aslında bu iki Mezhep arasındaki sorunların başlangıcı Hz. Muhammed'in vefatına kadar dayanıyor. Son dönemlerde Ortadoğu toprakları üzerinde artan çatışmalar, korku ve endişeleri arttırdı. Maalesef yukarıda da belirttiğimiz üzere Şii- Sunni gerilimi, Suriye, Irak ve Yemen topraklarında vekalet savaşına dönüşmüştür. Bu durum karşısında sağduyulu davranılmazsa, gerekli önlemler alınmazsa bu yangın bütün bu coğrafyayı yakıp kavurur.

Bu yangının önüne geçilse bile tarihin derinliklerinde var olan dinsel, mezhepsel ve etnik parçalanmışlıklar hiçbir zaman onarılamaz. Bu parçalanmışlıklarla birlikte doğan gelişen gruplar çıkarları doğrultusunda hareket etmektedir. Bilmiyorlar ki çıkarları için savaştığı varlıklarını kaybettiklerini. Bakıldığı zaman bu acı coğrafyası adeta Ortaçağ'da kalmış, yanmış bir kitabın sayfaları gibidir.

Türkiye’ye bu durumda önemli görevler düşmektedir. Sunni – Şii ayrımı gözetmeksizin bu ülkeler arasında uzlaşma sağlayabilmek için elinden geleni yapması gerekir. Dinleri, etnikleri ve mezhepleri ortak bir paydada toplayabilmek yaşanılan bu iç karışıklıkları yatıştırabilmenin en temel etkenidir. Türkiye, Ortadoğu'da yaşanılan bu karışıklıkları yatıştırmak için İran ve Suudi Arabistan arasında taraf tutmaktan ziyade uzlaşıcı bir rol izlemesi gerekir. Yoksa Ortadoğu'da yaşanılan bu savaş, çatışmalar, iç karışıklıklardan ciddi bir şekilde etkilenecektir.

 

Editörün Görüşü;

Ortadoğu'da yaşanılan bu hazin karışıklıklar sonucunda başta çocuklar olmak üzere yüz binlerce kişi ölmektedir. Yüz binlerce can yitip gitmekte, hayatta kalan insanlar yaşamdan tat almamaktadır. Her geçen gün içinden çıkılmaz bu topraklarda egolarını tatmin etmek üzere ya da oynanan oyunlara kanmakla birlikte ortaya çıkan bu savaşlarda huzur, ekonomi, istikrar gibi önemli kavramlar varlığını koruyamamaktadır. Yaşanılan bu savaşlarla İslamiyet her geçen gün can kaybetmektedir. İslamiyet adı altındaki bu mezheplerin İslam düşüncesine zarar verdiği de kaçınılmaz bir gerçektir.

 

NeOldu.com / Kader Basayoğul

BU İÇERİĞE EMOJİYLE TEPKİ VER!
0
0
0
0
0
0
0
👏
👎
😍
😥
😱
😂
😡
  • Yorumlar 0
  • Facebook Yorumları 0
    UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış yorumlar onaylanmamaktadır.
    Bu habere henüz yorum eklenmemiştir.
İLGİLİ HABERLER
Tüm Hakları Saklıdır © 2015 - 2020 NeOldu.com
Burada yer alan yazılı ve görsel içerik, izinsiz olarak,
kısmen ya da tamamen kopyalanamaz başka yerde kullanılamaz.