İnsanlar Neden Sinirlenir? Sinir Sistemi Hastalıkları Nelerdir?

İnsanlar Neden Sinirlenir? Sinir Sistemi Hastalıkları Nelerdir?
20.10.201509:32

İnsanlar neden sinirleniyor? Bu vücudumuzdaki sinir sistemleri ile alakalı bir durumdur. Öncelikle sizlere sinir sistemleri hakkında bilgi vererek sonrasında sinirle ortaya çıkan hastalıkları anlatacağız.

Haber güncelleme tarihi 09.05.2017 17:17

Sinirlerimize hakim olamadığımız, aniden sinirlendiğimiz ya da hassas olduğumuz konularla ilgili kontrolden çıkabiliyoruz. Sinirlenmenin birde ilerleyeni yani 'sinir hastalığı' boyutu vardır. Sizlere bugün bir sinir sisteminden yola çıkarak, sinirlenmenin neden olduğunu, sinirlenme çeşitlerini ve bunun sonucu çıkan hastalıkları detaylı olarak anlatacağız.

 

Sinir Nedir?

sinirlenmek.jpg

 

Çevredeki değişikliklere ve dış uyaranlara tepki göstermek canlı varlıkları cansızlardan ayıran en önemli özelliklerden biridir. Her canlı dışarıdan gelebilecek tehlikeye karşı kendini korur. İnsan ve gelişmiş hayvanlarda sinir sistemi dediğimiz bu yapı değişiklikleri duyularıyla algılar ve vücudun o andaki duruma uygun bir yanıt vermesini sağlar. Yani havanın soğumasını, üşümenizi sinir sistemleri yoluyla duyumsarsınız; bir iğne yaptığınız zaman sinir sistemlerinizden dolayı acıyı hissedersiniz. İşte, dış etkenleri duyumsadığımız zaman verdiğiniz tepkiye sinir diyoruz.

 

Sinir Sistemi Vücudumuzun Neresindedir?

sinirsistemi.jpg

 

İnsandaki sinir sisteminin denetim merkezi beyin ve omuriliktir. Bu iki yapı birlikte merkezi sinir sistemini oluştururlar. Beyinden ve omurilikten çıkan merkezi sinir sistemi de bu merkezin bütün vücutla bağlantısını sağlıyor. Çevresel adı verdiğimiz bu sinir sistemi, dış uyarıların ve iç organların çalışmasına ilişkin bütün bilgileri merkezi sinir sistemine iletir. İnsan dışındaki diğer memeli hayvanlarda da sinir sistemi bu şekilde çalışır.

 

Sinir sistemi bir yandan vücudun dış dünyayla ilişkisini yönlendirirken, diğer yandan da kapalı sistemin işleyişini denetler. Örneğin; kalp atışlarımızı, soluk alıp vermemizi, idrar kesemizin çalışmasını sağlayan beyindir. Havanın soğuk olmasıyla birlikte üşümemiz, iğne yapıldığında ağrı duymamız bütün bunlar istem dışıdır. Bir anda hissederiz neden bu şekilde hissettiğimizi bilmeyiz. İşte bu dediğimiz denetim özel bir sinir sisteminin denetiminde gerçekleşir. Bu sinir sistemine otonom sinir sistemi diyoruz. Bundan yola çıkarak sinir sisteminde ayrı görevler üstenen ama birbirleriyle bağlantılı olarak çalışan 3 temel sinir sisteminden bahsedebiliriz. Sinir sistemleri şunlardır; merkezi sinir sistemi, çevresel sinir sistemi ve otonom sinir sistemidir. Bu sinir sistemlerinin kısa bir şekilde ne olduğunu anlatalım.

Merkez Sinir Sistemi

sinir-sistemi.jpg

Bu sistemi oluşturan beyin ve omurilik yumuşak ve çok kolay örselenebilen organlardır. Bundan dolayı beyin kafatasının, omurilik ise omurganın içine yerleşerek bütün iç ve dış etkenlerden korunur. Ayrıca her iki organın üzerini örten zarlar ve etrafını saran sıvılar da mevcuttur.

Sinir sisteminin temel birimi nöron denen sinir hücresidir. Bir sinir hücresinde, yaşamı ve işleviyle ilgili bütün kimyasal tepkimelerin denetlendiği bir gövde bölümü ile gövdeden çıkan ipliksilerden oluşur. Vücudumuzun her yanında sinirlerle örtülü olduğu halde, sinir hücrelerinin görevleri sadece beyin ve omurilikte bulunur. Beyin ve omurilikte sinir hücrelerin hem gövdeleri hem de uzantıları bulunduğu için bozmadde ve sinir dokusu adı verilen akmadde bir arada bulunur. Merkezden vücuda dağılan sinirler sadece akmaddeden oluşuyor.

 

Çevresel Sinir Sistemi

Çevresel sinir sistemi, beyin ve omuriliğin vücudun diğer organlarına bağlanan sinirlerden meydana geliyor. Bu sinirlerin 12 çifti beyinden, 31 çifti omurilikten çıkarak kollara ayrılır. Beyinde çıkan sinirler baştaki duyu organları, kaslar ve salgı bezleri ile bağlantılıdır. Bunlarda vagus siniri iç organlarla bağlantı halindedir.

 

Çevresel sinir sisteminde yer alan duyu sinirleri, uyartıları beyin ve omuriliğe götürür. Buralarda oluşan tepkileri dokulara, bezlere ve organlara taşıyanlar ise motor sinirlerdir.

 

Otonom Sinir Sistemi

Otonom sinir sistemi, iç organlarımızı örneğin; kalp, mide, incebağırsak, salgıbezlerimizin çalışmasını denetleyen bir sistemdir. Otonom sinirler, isteğimiz dışında çalışan iç organlarımızın faaliyetlerini düzenler. Otonom sinirler kendi içinde sempatik ve parasempatik olmak üzere ikiye ayrılıyor.

Sempatik sinirler; zor durumlar karşısında bizleri korur. Sempatik sinirler kan damarlarında daralma, kalp atışlarının hızlanması, göz bebeklerin büyümesi, gözyaşı ve tükürük bezlerinin salgısının azalması, idrar torbasında genişlemesini sağlar.

Parasempatik sinirler; gözbebeklerin küçülmesi, aydınlık ve karanlığa gözün uyumum yapmasını sağlaması, gözyaşı bezinin salgı yapması, kalp atışlarının yavaşlaması, bronş daralması, mide hareketlerinin artması, incebağırsak ve kalın bağırsaktaki hareketlerin artmasını sağlıyor.

 

İnsan Neden Sinirlenir?

neden-sinirleniriz.jpg

 

"Kan tepeme fırladı, kızdırma beni, sinirlerime hakim olamıyorum" gibi sözlükler çoğu zaman kullanıyoruz. Çok sinirliyiz neden mi? İnsanın sinirli olması için birçok sebep vardır. Yukarıda da sinir sistemlerini anlatırken bahsettik; insanın vücudunun her yerinde sinir dokuları mevcuttur. İç ve dış etkenlerden dolayı ortaya çıkan sorunlar insanların sinirlenmesi için bir sebep oluşturabilir. Örneğin, hasta biri insan çok hassas olur, her an patlamayı bekleyen bir barut gibidir.

İnsanların çoğu sinirlerine hakim olmakta zorlanır. Baktığımız zaman çoğu kişi mutlaka komşularından en az biriyle kavga etmiştir. Toplumsal olarak baktığımız zaman sağlıklı bir toplumda yaşadığımız söylenemez. Ulaşım araçlarda, sokaklarda, alışveriş merkezlerinde ve hastane gibi sağlık kurumlarında insanlar sürekli birbirleriyle kavga halindedir. Peki insanlar neden sinirleniyor?

  1. İnsanlar hasta olduğu zaman,
  2. Vücuduna bir darbe aldığı zaman ,
  3. Ekonomik durumu kötüye gittiği zaman, durumu olmadığı zaman,
  4. Aşırı boğucu bir havaya maruz kaldığında, oksijensiz kaldığında,
  5. Karşısındaki insanların kaba saba, düşüncesiz olduğunda,
  6. Haksızlık karşısında,
  7. Başarısız olduğu zaman/ umutsuzluğa düştüğünde
  8. Sevdiği birilerini kaybettiği zaman sinirlerine hakim olamaz, acı çeker ve sesi kısılıncaya kadar haykırır, kimileride kendini kaybeder ve sinirden bayılır.
  9.  

 

Sinir Sistemi Hastalıkları Nelerdir?

sinirsistemi-hastaliklari.jpg

 

Sinir sistemindeki, özellikle beyindeki bazı bozukluklar insanın düşünce ve davranışlarını etkiliyor. Beyindeki üst düzey işlevlerin aksamasından dolayı  ortaya çıkan ruhsal rahatsızlıklar hastalıklara neden oluyor.

Sinir hücrelerin çoğunda vücut hücreleri gibi kendini yenileme ve onarma gibi özellikler yoktur. Bundan dolayı beyin ve omurilikteki sinir dokusunun örselenmesi çoğu zaman kalıcı bir hasara yol açar.

 

Yaygın Skleroz Hastalığı:

Sinir liflerini saran miyelin kılıfı sertleştiği için içerideki life basınç yaparak örselenmesine neden olur. Bu durumda hasta güçsüz, uyuşuk ve hissiz ya da her yerine iğneler batıyor gibi olur ve giderek ağırlaşır. Bazen bütün kasların denetimden çıkması durumunda kişinin konuşması güçlenir, yemek yemesi zayıflar. Bu hastalığın tam olarak bir tedavisi yoktur.

 

Parkinson Hastalığı: 

Mesajların sinapstan atlamasını sağlayan kimyasal ileticiler görevini yerine getiremediği için, vücudun bazı bölümlerinden denetlenmeyen titreme ya da sarsılmalar görülür. Doktora gidiniz, verilen ilaçlar doğrultusunda bu belirtiler bastırılabilir.

 

Çevresel sinir sistemi hastalıkların çoğu; çoğu zaman şeker hastalığı, cüzam gibi başka türlü vitamin eksikliği, alkol ve ilaç bağımlılığından dolayı ortaya çıkıyor. Duyu sinirindeki bozukluklar vücutta karıncalanmalara, duyu yitimine; kasları denetleyen sinirlerdeki bozukluklar ise kasların zayıflamasına ve yağlanmasına neden oluyor. Bu sinir sisteminde en çok karşılaşan hastalık ise omurlardaki disk kayması sonucu omurilik sinirlerinin ezilerek örselenmesidir.

 

Sinir Sistemi Tedavi Yöntemi / Bilgi Almak İçin;

Beyin ve sinir sistemleriyle ilgili hastalıklar nörolojinin konusudur. Bu alanda bir uzman doktora giderek birkaç basit testle sinir sistemi işleyişinizle ilgili pek çok bilgi alabilirsiniz. Örneğin; deriye dokunarak duyarlılığınızı denetlenir; göze ışık tutularak ya da dizkapağının altına vurarak refleks hareketleri incelenir; tek ayak üzerinde durularak dengeniz incelenir. Bu gibi basit testler doğrultusunda sinir sisteminiz hakkında bilgi edinebilirsiniz.

 

Sinirlerimizi Nasıl Kontrol Altına Alabiliriz?

sinir-nedir.jpg

 

  1. Sinirinizi kontrol altına almak için uzmanlar tavsiyelere de bulunuyorlar. Sinirlendiğiniz anda bunları hatırlayarak sinirinize hakim olabilirsiniz.
  2. Durun ve düşünün. Sizi sinirlendiren olaya vereceğiniz tepkinin olumsuz sonuçlarını gözünüzün önüne getiriniz.
  3. Karşınızdaki insanın farklı düşünmesi normaldir. Unutmayın, insanlar farklılıklarından dolayı renklilik kazanır. Sizinle aynı fikre sahip olmadığı için sinirlenmeyin.
  4. Karşınızdaki kişiyi dinleyin, dinlemeyi öğrenin. O’nu anlamaya çalışarak, kendinizi onun yerine koyunuz.
  5. Sinirlendiğiniz anda eğer birileriyle konuşmak sizi rahatlatıyorsa telefonla arkadaşlarınızla konuşabilir ve rahatlayabilirsiniz ya da herkesten uzaklaşıp sakin bir yerde kafa dinleyebilirsiniz.
  6. Öfkelendiğiniz anda yazılar yazın, kitap okuyun ya da sevdiğiniz bir uğraşınıza yönelin.
  7. Olayları kişisel olarak algılamayın. Başkalarının söylediği ve yaptığı hiçbir şey sizin yüzünüzde değildir. Kişilerin söylediklerine takılıp kalmayınız.
  8. Eğer sinirlerinize hakim olmakta zorlanıyorsanız  ilgili doktora başvurunuz. (Nöroloji)

 

NeOldu.com / Kader Basayoğul

BU İÇERİĞE EMOJİYLE TEPKİ VER!
42
27
13
16
16
60
171
👏
👎
😍
😥
😱
😂
😡
  • Yorumlar 0
  • Facebook Yorumları 0
    UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış yorumlar onaylanmamaktadır.
    Bu habere henüz yorum eklenmemiştir.
İLGİLİ HABERLER
Tüm Hakları Saklıdır © 2015 - 2020 NeOldu.com
Burada yer alan yazılı ve görsel içerik, izinsiz olarak,
kısmen ya da tamamen kopyalanamaz başka yerde kullanılamaz.